ભારતીય સેનાએ 30 જુલાઈ, 2025ના રોજ જમ્મુ અને કાશ્મીરમાં લાઇન ઓફ કંટ્રોલ (LoC) પર એક નવું અને શક્તિશાળી ઓપરેશન શરૂ કર્યું છે, જેનું નામ છે ઓપરેશન શિવશક્તિ. આ ઓપરેશનનો મુખ્ય હેતુ પાકિસ્તાન-અધિકૃત કાશ્મીર (PoK)માંથી ભારતમાં ઘૂસણખોરી કરવાનો પ્રયાસ કરતા આતંકવાદીઓને રોકવો અને આતંકવાદી પ્રવૃત્તિઓને નિષ્ફળ કરવાનો છે. આ ઓપરેશનની પ્રથમ મોટી સફળતા તરીકે, ભારતીય સેનાના સતર્ક જવાનોએ LoC પર ઘૂસણખોરીનો પ્રયાસ કરી રહેલા બે આતંકવાદીઓને ઠાર કર્યા છે. આ કાર્યવાહીમાં ત્રણ હથિયારો પણ જપ્ત કરવામાં આવ્યા છે, જે આતંકવાદીઓની યોજનાઓને નિષ્ફળ કરવામાં મહત્વની સાબિત થઈ છે.



ઓપરેશન શિવશક્તિનો અર્થ અને પૃષ્ઠભૂમિ
‘શિવશક્તિ’ નામ સંસ્કૃત શબ્દો ‘શિવ’ અને ‘શક્તિ’ પરથી ઉતરી આવ્યું છે, જે હિંદુ ધર્મમાં શિવની પુરૂષ ઊર્જા (નિર્માણ અને વિનાશ) અને શક્તિની સ્ત્રી ઊર્જા (સર્જન અને શક્તિ)નું પ્રતીક છે. આ નામ ભારતીય સેનાની શક્તિ અને સંકલ્પને પ્રતિબિંબિત કરે છે, જે આતંકવાદનો નાશ કરવા અને દેશની સુરક્ષા સુનિશ્ચિત કરવા માટે પ્રતિબદ્ધ છે.
આ ઓપરેશન ખાસ કરીને પહેલગામ હુમલા (22 એપ્રિલ, 2025)ના પગલે શરૂ કરવામાં આવ્યું છે, જેમાં 26 નિર્દોષ નાગરિકો, મોટાભાગે હિંદુ પ્રવાસીઓ, માર્યા ગયા હતા. આ હુમલાની જવાબદારી ધ રેઝિસ્ટન્સ ફ્રન્ટ (TRF) નામના આતંકવાદી સંગઠને લીધી હતી, જે પાકિસ્તાન સ્થિત લશ્કર-એ-તોઈબા (LeT)નું પ્રોક્સી સંગઠન માનવામાં આવે છે. જોકે, બાદમાં TRFએ આ હુમલામાં સંડોવણીનો ઇનકાર કર્યો હતો, જેને વિશ્લેષકો પાકિસ્તાનના દબાણનું પરિણામ ગણાવે છે.



ઓપરેશનની વિગતો
ઓપરેશન શિવશક્તિ એક ઉચ્ચ-તીવ્રતાવાળું એન્ટી-ઇન્ફિલ્ટ્રેશન મિશન છે, જે ભારતીય સેના, જમ્મુ-કાશ્મીર પોલીસ અને અન્ય સુરક્ષા એજન્સીઓના સંકલન સાથે ચલાવવામાં આવી રહ્યું છે. આ ઓપરેશનમાં ચિનાર કોર્પ્સ (સ્થિત: શ્રીનગર) અને વ્હાઇટ નાઇટ કોર્પ્સ (સ્થિત: નાગરોટા) દ્વારા સંયુક્ત રીતે કાર્યવાહી કરવામાં આવી રહી છે.



30 જુલાઈ, 2025ના રોજ, ભારતીય સેનાના સતર્ક જવાનોએ LoC પર ઘૂસણખોરીનો પ્રયાસ કરી રહેલા બે આતંકવાદીઓને ઝડપી લીધા. ઝડપી અને ચોક્કસ ફાયરિંગ દ્વારા આ આતંકવાદીઓને ઠાર કરવામાં આવ્યા, અને તેમની પાસેથી ત્રણ હથિયારો જપ્ત કરવામાં આવ્યા. આ કાર્યવાહીમાં બેલિસ્ટિક્સ રિપોર્ટની મદદથી આ આતંકવાદીઓની ઓળખ પહેલગામ હુમલા સાથે જોડવામાં આવી. આ રિપોર્ટે સાબિત કર્યું કે હુમલામાં વપરાયેલા હથિયારો અને આ આતંકવાદીઓ પાસેથી મળેલા હથિયારો એકબીજા સાથે મેળ ખાય છે.




ઓપરેશનનું મહત્વ
ઓપરેશન શિવશક્તિ એ ભારતની આતંકવાદ વિરુદ્ધની લડાઈમાં એક મહત્વપૂર્ણ પગલું છે. આ ઓપરેશન રાજૌરી-પૂંછ સેક્ટરમાં આતંકવાદી પ્રવૃત્તિઓના પુનરુત્થાનને રોકવા માટે રચાયેલું છે, જ્યાં તાજેતરમાં ઘણા હુમલાઓમાં 20થી વધુ સૈનિકો શહીદ થયા છે. આ ઓપરેશન 2003માં ચલાવવામાં આવેલા ઓપરેશન સર્પવિનાશની યાદ અપાવે છે, જેમાં પીર પંજાલ રેન્જમાં લગભગ 100 આતંકવાદીઓ ઠાર કરવામાં આવ્યા હતા.



આ ઓપરેશનમાં ગુપ્તચર માહિતીનું સંકલન અને તેના આધારે ઝડપી કાર્યવાહી કરવામાં આવી રહી છે. વધારાના સૈનિકોને રાજૌરી-પૂંછ વિસ્તારમાં તૈનાત કરવામાં આવ્યા છે, જેથી આતંકવાદીઓ સાથે સંપર્કની શક્યતા વધે અને તેમને નિષ્ફળ કરી શકાય. આ ઓપરેશનનો હેતુ માત્ર ઘૂસણખોરી રોકવાનો જ નથી, પરંતુ પાકિસ્તાન દ્વારા પ્રાયોજિત આતંકવાદી સંગઠનો જેવા કે લશ્કર-એ-તોઈબા અને જૈશ-એ-મોહમ્મદના ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરને નષ્ટ કરવાનો પણ છે.




ભારત-પાકિસ્તાન સંબંધો પર અસર
પહેલગામ હુમલા અને તેના પગલે ભારત દ્વારા શરૂ કરાયેલા ‘ઓપરેશન સિંદૂર’એ ભારત અને પાકિસ્તાન વચ્ચે તણાવ વધાર્યો છે. ઓપરેશન શિવશક્તિ આ તણાવની શ્રેણીમાં એક વધુ પગલું છે, જે ભારતની આતંકવાદ સામે ‘ઝીરો ટોલરન્સ’ નીતિને દર્શાવે છે. ભારતે પાકિસ્તાન પર આતંકવાદીઓને આશ્રય આપવાનો આરોપ લગાવ્યો છે, જ્યારે પાકિસ્તાને આ આરોપોને નકાર્યા છે. આ ઘટનાઓએ બંને દેશો વચ્ચે રાજદ્વારી અને લશ્કરી તણાવ વધાર્યો છે.




નિષ્કર્ષ
ઓપરેશન શિવશક્તિ ભારતીય સેનાની દૃઢ નિશ્ચય અને શક્તિનું પ્રતીક છે, જે દેશની સુરક્ષા અને સાર્વભૌમત્વની રક્ષા માટે પ્રતિબદ્ધ છે. આ ઓપરેશનની પ્રથમ સફળતા, જેમાં બે આતંકવાદીઓ ઠાર થયા અને તેમની પહેલગામ હુમલા સાથેની સંડોવણી સાબિત થઈ, તે દર્શાવે છે કે ભારત આતંકવાદ સામે કોઈ ઢીલ નહીં રાખે. આ ઓપરેશન દ્વારા, ભારતે પાકિસ્તાનને સ્પષ્ટ સંદેશ આપ્યો છે કે આતંકવાદી પ્રવૃત્તિઓનો કડક જવાબ આપવામાં આવશે. ભવિષ્યમાં, આ ઓપરેશન જમ્મુ-કાશ્મીરમાં શાંતિ અને સ્થિરતા સ્થાપવામાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવી શકે છે.