સુપ્રીમ કોર્ટે દિલ્હી હાઈકોર્ટના આદેશને બહાલ રાખ્યો છે, જેમાં વર્ષ 2000ના એક કેસમાં CBIના તત્કાલીન જોઈન્ટ ડાયરેક્ટર નીરજ કુમાર અને ઇન્સ્પેક્ટર વિનોદ કુમાર પાંડે સામે FIR નોંધવાનો આદેશ આપવામાં આવ્યો હતો. કોર્ટે ભારપૂર્વક જણાવ્યું કે, વ્યવસ્થા પર લોકોનો વિશ્વાસ જાળવી રાખવા માટે, તપાસ કરનારાઓની પણ તપાસ થવી જરૂરી છે.

ગેરરીતિ અને મિલીભગતના આરોપો

જસ્ટિસ પંકજ મિત્તલ અને જસ્ટિસ પી. બી. વરાલેની બેન્ચે જણાવ્યું કે, દિલ્હી હાઈકોર્ટનો 26 જૂન, 2006નો આદેશ સ્પષ્ટ કરે છે કે બંને અધિકારીઓએ પોતાની ફરજોના પાલનમાં ગેરરીતિ આચરી હતી, જેના કારણે તેઓ પ્રાથમિક દૃષ્ટિએ ગુનેગાર ઠરે છે. બેન્ચે વધુમાં કહ્યું કે, ફરિયાદો અને અરજીઓ પરથી એ સ્પષ્ટ થાય છે કે બંને અધિકારીઓ મિલીભગતથી કામ કરી રહ્યા હતા. જોકે, વિનોદ કુમાર પાંડેયે નીરજ કુમારના કહેવા પર કામ કર્યું હતું કે બંનેએ સાથે મળીને, તે તપાસનો વિષય છે.

આરોપોની વિગતો

ફરિયાદી વિજય અગ્રવાલ અને તેમના ભાઈએ આરોપ મૂક્યો હતો કે અધિકારીઓએ તેમને ફરિયાદ પાછી ખેંચી લેવા માટે ધમકી આપી હતી. આ ઉપરાંત, શીશ રામ સૈનીએ દસ્તાવેજોની જપ્તી દરમિયાન પ્રક્રિયાગત અનિયમિતતા, ધમકી અને સત્તાના દુરુપયોગનો આરોપ લગાવ્યો હતો. નોંધનીય છે કે, નીરજ કુમાર 2013માં નિવૃત્ત થયા બાદ દિલ્હી પોલીસના કમિશનર પણ બન્યા હતા.

દિલ્હી હાઈકોર્ટે જણાવ્યું હતું કે ધમકી અને ગાળાગાળી જેવા આરોપો ગંભીર છે અને તે ખોટા લાગતા નથી. જોકે, CBIની પ્રાથમિક તપાસમાં આ આરોપો સાબિત થયા નહોતા. તેમ છતાં, હાઈકોર્ટે સ્પષ્ટ કર્યું કે આટલી ગંભીર ફરિયાદોને ફક્ત પ્રાથમિક તપાસના આધારે રદ કરી શકાય નહીં.

સુપ્રીમ કોર્ટનું નિવેદન

સુપ્રીમ કોર્ટની બેન્ચે કહ્યું, “જો કોર્ટને સંતોષ થાય કે ગુનાહિત કૃત્યનો કેસ બને છે, તો તેના આદેશમાં દખલ કરવાનું કોઈ કારણ નથી. ન્યાય માત્ર થવો જ ન જોઈએ, પરંતુ થતો દેખાવો પણ જોઈએ. આ જ કાયદાનો મૂળ સિદ્ધાંત છે.” કોર્ટે વધુમાં જણાવ્યું કે, “આ ગુનો વર્ષ 2000માં થયો હતો અને અત્યાર સુધી તેની તપાસ શરૂ થઈ નથી, જે ન્યાયના સિદ્ધાંતો વિરુદ્ધ છે.”

દિલ્હી પોલીસને તપાસની જવાબદારી

દિલ્હી હાઈકોર્ટે તપાસ દિલ્હી પોલીસના સ્પેશિયલ સેલને સોંપી હતી. સુપ્રીમ કોર્ટે સ્પષ્ટ કર્યું કે, તપાસ દિલ્હી પોલીસ જ કરશે, પરંતુ આ કામ એસિસ્ટન્ટ કમિશનર ઓફ પોલીસ (ACP)થી ઉપરના રેન્કના અધિકારીને સોંપવામાં આવશે.

આ ચુકાદો ન્યાયતંત્રની એવી પ્રતિબદ્ધતાને રેખાંકિત કરે છે કે, કાયદાનું પાલન કરનારાઓની પણ જવાબદારી નક્કી થવી જોઈએ, જેથી ન્યાયતંત્રમાં લોકોનો વિશ્વાસ જળવાઈ રહે.